Milliyet Gazetesi Ankara Temsilcisi Fikret Bila'yı, televizyonda görmeye alışkınız ama gazetelere pek röportaj vermez. Siyasetin ve özellikle askerin nabzını en iyi tutan gazetecilerin başında gelir. Türkiye'yi okuma biçimine katılmasam bile, mesleki ciddiyetine, kibarlığına, çalışkanlığına hayranım. Bila'sız bir Ankara medyası düşünemem. Kendisiyle öncelikle görüş ayrılığı içinde olduğumuz konuları konuşmak istedim. Asıl merak ettiğim, yoğun okumalar yaptığını tahmin ettiğim alevi tasavvuf anlayışıydı. Birincisini medenice yapabildik, ikincisine gelince çekimser davrandı ve sadece bu konuları ele alabileceğimiz başka bir söyleşi için söz verdi.

-Köşenizin adı Yön. Doğan Avcıoğlu'na, onun Devrim gazetesine sempatinizden dolayı mı bu ismi seçtiniz?

-Hayır. Ben o kuşaktan değilim. Onunla bağlantı kurmadan seçtim Yön'ü. Ankara gazeteciliği yaptığım için Türkiye nereye doğru gidiyor, yön neresidir, Türkiye Ankara'dan yönlendirildiği için o anlamda Yön dedim.

- O hareketin yapısını Hasan Cemal'in anılarından da biliyoruz. Ordunun içindeki bazı ulusalcı subayları kışkırtarak, ikna ederek bir devrim yaptırma yönünde bir hareketti. Siz kuşak olarak yetişmediniz ama zihniyet olarak yakınsınız belki.

-Bizim kuşak üniversite yıllarında, üniversite dışında okuyarak yetişti. Ben doğrusu Avcıoğlu hareketini benimseyen bir siyasi yaklaşıma sahip değilim. Ben onu Türkiye'nin gelişmesine katkı verecek bir hareket olarak görmedim hiçbir zaman. Yani Baasçı anlayışa yakın, özü itibariyle demokratik olmayan bir harekettir.

- 2010 Türkiye'sinde de buna benzer yaklaşımlar, yani orduyu sürekli darbe yapmaya kışkırtan ulusalcı akımlar var. Siz bunların neresinde duruyorsunuz?

-Ben otoriter rejimlere karşıyım. Türkiye'yi böyle üçüncü dünya ülkesi gibi algılayan zihniyetlerin doğru olmadığını düşünüyorum. Benim siyasi yaklaşımım daha çok demokratik sola yakındır. Yani otoriter bir rejim değil, sosyal amaçla kontrol edilebilen bir piyasa ekonomisinin özellikle gelişmekte olan ülkeler bakımından yararlı bir model olduğunu düşünüyorum.

ONLARA ULUSALCI YERİNE DARBECİ FAŞİST DEMEK LAZIM

-Peki bu orduyu kışkırtan ulusalcılara karşı yeterince eleştirel mi davranıyorsunuz, yoksa onları içten içe destekliyor musunuz?

-Ekonomi politika konusundaki yazılarım, söyleşilerim, televizyondaki yorumlarım hep demokratik sol yöndedir. Yazdığım kitaplar da öyledir. Rahmetli Bülent Ecevit'in aslında bu politikaya liderlik ettiğini düşünürüm. Dolayısıyla bu yapı içerisinde hiçbir zaman diktatörlüğe, darbeye, askeri müdahalelere yer yoktur. Ulusalcılık kavramına da itirazım var, bu kafa karıştırıyor. Ulusal kavramını ilk kullanan rahmetli Bülent Ecevit'tir. Ve bunu ulusal sol diye tanımlamıştır. Burada aslında siyasi literatürlere geçecek derin siyasi tartışmalar da olmuştur. Sol ulusal olur mu, ulusalcı olan birisi solcu olabilir mi, gibi. Bülent Ecevit bunu açmaya çalışmış bir liderdir. Yani solculukla ulusal çıkarları korumanın çelişmeyeceği tezine dayanır. Şimdi eğer kastedilen buysa bu çok farklı bir kavram.

-Kastedilen o değil biliyorsunuz.

- Ulusalcı dediğiniz zaman solcu milliyetçileri anlayabiliriz. Milliyetçi dediğimiz zaman da sağcı milliyetçileri anlayabiliriz gibi geliyor bana. Ama Bülent Bey'in ortaya attığı ulusal sol, son dönemde ulusalcı kavramına yüklenen anlamdan çok farklı. Sanki ulusalcı, darbeci anlamında kullanıyor ki bu doğru değil.

-Evet, ben bu manada soruyorum.

-Ulus çok saygın, kutsal bir kavramdır. Ulusalcılıkla milliyetçiliği eş anlayabilirsek sorun ortadan kalkar. Ve burada ulusalcı dememek lazım. Darbeci, faşist demek lazım onlara.

-Sorunun başına dönelim, o darbeci zihniyeti teşhir ettiğinizi düşünüyor musunuz?

- Teşhir etmek de çok mutabık olduğum bir kavram değil. Darbeci yaftalaması o kadar ölçüsüz kullanıyor ki son zamanlarda, yerli yerine oturmuyor.Darbeci zihniyetle mutabık olmam mümkün değil. Çağdaşlığı hedeflemiş bir Türkiye'ye darbeyi yakıştıramam. AB ile müzakere aşamasına gelmiş Türkiye'de, "darbe oldu" gibi bir haberi hafsalam almaz, kulağımı tırmalar.

-Askerden haber alma konusunda en başarılı gazetecilerden birisiniz. Bu hikayenin başlangıcı nereye gidiyor? Nasıl yakınlaştınız, neden sizi tercih ettiler?

-Ben haber kaynaklarını asker sivil diye ayırmam. Mesleğin özünün haber olduğuna inanırım. Ve Ankara gazeteciliğinin de mutlaka gazetenin manşeti için çalışması gerektiğini düşünürüm. Manşet olacak haberi nereden alabilecekseniz oradan almaya çalışmanız gerekir. Ben hep böyle çalıştım. Bu sadece askerlerden haber alıp yazan bir gazeteci değilim. Benim bütün siyasi liderlerle kanallarım hep açık olmuştur. Sivil haber kaynaklarıyla da açık olmuştur ama söylediğiniz olayın başlangıcı Kenan Evren'e kadar gider. 1989'da 12 Eylül'ü sorgulayan bir dizi yaptım. Bu sorgulamayı ben o zaman Süleyman Demirel, Bülent Ecevit, Erbakan, Türkeş'le konuşarak ve 12 Eylül'ü eleştirerek, eleştirmelerine olanak sağlayan bir yazı dizisi yaptım. O dönem askerler, diziye cevap vermek için benimle irtibat kurdular.